Voedingscentrum.nl maakt gebruik van cookies. Waarom? Lees onze uitleg.
Menu
Zoek

Hoe eet ik gezond met diabetes type 1 (suikerziekte)?

Als je eet volgens de Schijf van Vijf zorg je goed voor jezelf, ook als je diabetes type 1 hebt. Aanbevolen hoeveelheden binnen de Schijf van Vijf kunnen voor jou wat anders zijn, bijvoorbeeld als het voor jou beter is om minder koolhydraten te eten of wat af te vallen. Dit stem je af met je diëtist.

Het onder controle houden van de bloedsuikers

Het is niet altijd makkelijk om je bloedsuikers onder controle te houden. De hoeveelheden en het type koolhydraten en insuline die je gebruikt hebben invloed, maar ook andere dingen. Denk aan beweging, hormonen, stress, slaaptekort of ziekte. Wees dus niet te snel ontmoedigd als het niet perfect gaat.

Gelukkig kun je wel veel doen om grote schommelingen, hypo’s (te laag bloedsuiker) en hypers (te hoog bloedsuiker) zoveel mogelijk te voorkomen. De volgende adviezen helpen daarbij.

1. Veel vezels eten

Na een maaltijd kan je bloedsuiker snel of langzaam stijgen. Het eten van veel vezels zorgt ervoor dat je bloedsuikergehalte niet te snel stijgt na de maaltijd. Het eten van veel vezels zorgt ook voor een lager cholesterol. Vezels haal je uit:

  • Volkorenproducten, zoals volkorenbrood, volkorenpasta, zilvervliesrijst en volkoren couscous
  • Groente
  • Fruit
  • Peulvruchten, denk aan bruine bonen, kikkererwten en linzen.
  • Ongezouten noten

Elke dag veel vezels eten helpt bloedsuikers stabieler te houden. Vezels zitten in volkorenproducten, groente, fruit, peulvruchten en noten

2. Niet te veel buiten de Schijf van Vijf

Producten die niet in de Schijf van Vijf staan kun je beter niet te veel en te vaak eten. Denk aan witbrood, witte rijst en witte couscous. En ook aan producten waar veel suiker of zout aan is toegevoegd, zoals frisdrank, snoep en chips. Je hebt ze niet nodig en dragen niet bij aan je gezondheid.

Natuurlijk kun je best af en toe iets ongezonds nemen. Tip: Kies elke dag niet vaker dan 3 tot 5 keer iets kleins buiten de Schijf van Vijf (dagkeuze). Dat zijn kleine keuzes zoals een klein koekje of een stukje chocolade. En kies daarnaast hooguit 3 keer per week wat groters (weekkeuze). Zoals een gevulde koek, een glas sap of een worstenbroodje.

Probeer de extra koolhydraten dan zo goed mogelijk op te vangen met insuline of meer beweging.

3. Koolhydraten tellen

Je stemt de hoeveelheid insuline af op de hoeveelheid koolhydraten die je eet. Soms is het nodig om koolhydraten te tellen. Dan stel je vast hoeveel insuline je ongeveer per x gram koolhydraten nodig hebt. Dat kan per maaltijd verschillen. Bijvoorbeeld in de ochtend kan er meer insuline nodig zijn dan in de avond. Een diëtist helpt je op weg bij het tellen en kan je helpen de hoeveelheid koolhydraten af te stemmen op je medicatie.

Handige hulpmiddelen hierbij zijn online eetdagboek Mijn Eetmeter, het boek de Eettabel of de online caloriechecker

4. Bewegen

Regelmatig bewegen heeft een positief effect op de diabetes. Beweging zorgt er namelijk voor dat cellen beter reageren op insuline. Verder helpt bewegen om de bloeddruk en het cholesterol te verlagen. Ook helpt het met afvallen of om overgewicht te voorkomen.

Stem bewegen, eten en insuline wel op elkaar af. Beweeg je meer dan normaal? Zorg dan dat je wat minder insuline gebruikt. Als je niet eenmalig, maar elke dag meer gaat bewegen, dan moet je mogelijk je medicatie aanpassen om te lage bloedsuikers te voorkomen. Zeker als je beweegt om af te vallen, is het belangrijk zo snel mogelijk je insuline te verlagen. Anders moet je meer eten en dat werkt je doel tegen. Overleg dit met je arts, verpleegkundige of diëtist.

5. Opletten met alcohol

Voor je gezondheid geldt het advies geen alcohol te drinken, of in ieder geval niet meer dan 1 glas per dag. Alcohol verhoogt de kans op een hypo omdat het je bloedsuikers verlaagt. Het effect is groter wanneer je alcohol niet tijdens een maaltijd gebruikt. Dat komt doordat je bloed dan minder suikers heeft om het bloedsuikerverlagende effect van alcohol op te vangen. Dit effect kan enkele uren na het alcoholgebruik optreden. Bijvoorbeeld tijdens de slaap.

Komt je bloedsuikers voor het slapen gaan onder de 8 mmnol/liter uit? Eet dan nog iets kleins, bijvoorbeeld een boterham of banaan.

Goed zorgen voor hart en bloedvaten

Omdat de kans op hart- en vaatziekten groter is bij mensen met diabetes, is het extra belangrijk om goed te zorgen voor je hart en bloedvaten. In de Schijf van Vijf staan producten die goed zijn voor hart en bloedvaten, zoals vis, volkorenproducten, groente, fruit, peulvruchten en ongezouten noten.

De adviezen die we geven bij gezond eten bij hart- en vaatziekten gelden ook voor mensen met diabetes. De belangrijkste adviezen zijn:

  • Vervang verzadigd vet (in bijvoorbeeld roomboter, speklap en gebak) door onverzadigd vet (in bijvoorbeeld olie, vis en ongezouten noten).
  • Eet niet meer dan 6 gram zout per dag. Soep, sauzen, bewerkt vlees (zoals hamburgers, worst en vleeswaren), kant-en-klaarmaaltijden en pizza’s bevatten vaak veel zout.
  • Eet veel vezels.

Recepten

Bekijk ook onze gezonde recepten geschikt bij diabetes.