Wat is een hoge bloeddruk?
Het hart pompt bloed in de bloedvaten door zich bij elke hartslag samen te trekken en dan weer te ontspannen. Dit geeft een bepaalde druk in de bloedvaten: de bloeddruk. De bloeddruk bestaat uit de bovendruk en de onderdruk.
- Bovendruk (systolische bloeddruk) geeft de druk aan wanneer het hart zich samentrekt en bloed in de slagaders perst. De bloeddruk is dan het hoogst.
- Onderdruk (diastolische bloeddruk) geeft de druk aan wanneer het hart zich ontspant en dus geen bloed in de slagaders perst. De bloeddruk is dan het laagst.
Wanneer is de bloeddruk te hoog?
De bloeddruk verandert voortdurend, afhankelijk van bijvoorbeeld emoties en activiteiten. Ook varieert de bloeddruk over de dag. Om te kunnen beoordelen of de bloeddruk te hoog is, zal de arts daarom meerdere metingen verrichten binnen een bepaalde periode. De bloeddruk wordt gemeten met een bloeddrukmeter en uitgedrukt in mmHg: millimeters kwik.
- Een normale bloeddruk bij volwassenen schommelt rond een bovendruk van 120 mmHg en een onderdruk van 80 mmHg.
- Een hoge bloeddruk (hypertensie) is een bovendruk hoger dan 140 mmHg en/of een onderdruk hoger dan 90 mmHg.
Hoeveel mensen hebben verhoogde bloeddruk?
In 2024 waren er ongeveer
2,8 miljoen Nederlanders met
een hoge bloeddruk. Mannen
hebben vaker een hoge bloeddruk dan
vrouwen. Naarmate
de leeftijd toeneemt, neemt ook het aantal mensen met hoge bloeddruk toe.
Waardoor kan een hoge
bloeddruk ontstaan?
De oorzaak van een hoge bloeddruk is in de meeste gevallen niet aan te wijzen. De bloeddruk kan verhoogd zijn omdat het lichaam te veel zout en water vasthoudt. Daardoor neemt de hoeveelheid bloed die in omloop is toe. Zo neemt ook de druk op de vaatwanden toe. Maar het is ook mogelijk dat de vaatwand niet elastisch genoeg is. Het is nog niet helemaal duidelijk welke mechanismen ten grondslag liggen aan een verhoogde bloeddruk.
Wat zijn de effecten van een hoge bloeddruk op je gezondheid?
Bij een hoge bloeddruk staan de vaten voortdurend onder te hoge druk. Er kan zo schade ontstaan aan de vaatwanden. Daarbij moet je hart moet harder werken. Een hoge bloeddruk verhoogt het risico op hart- en vaatziekten.
Meestal merk je niet dat je een hoge bloeddruk (hypertensie) hebt. Als je lange tijd een veel te hoge bloeddruk hebt zonder behandeling kunnen wel klachten ontstaan. Dat gaat bijvoorbeeld om:
- Hoofdpijn
- Vermoeidheid
- Misselijkheid en braken
- Kortademigheid
- Rusteloosheid
- Wazig zien
Wat zijn risicofactoren voor een hoge bloeddruk (hypertensie)?
De volgende factoren kunnen het risico op een hoge bloeddruk vergroten:
- Roken
- Overgewicht
- Weinig beweging
- Stress
- Ongezond eetpatroon
Ook als mensen in je familie een hoge bloeddruk hebben, is je kans op een hoge bloeddruk groter. Dat geldt ook als je op jongere leeftijd al een hogere bloeddruk had of tijdens je zwangerschap een hoge bloeddruk had.
Wat kan ik doen om een hoge bloeddruk te voorkomen?
Je
verkleint de kans op een hoge bloeddruk door een gezond voedingspatroon met de
Schijf van Vijf, een gezond gewicht, voldoende beweging, niet te veel stress en
niet roken.
Hoe eet ik gezond bij een hoge bloeddruk?
Als je een hoge bloeddruk hebt, is er met een gezonde leefstijl vaak al winst te behalen. Denk aan gezond eten,
voldoende bewegen en niet roken. Je arts bepaalt of je daarnaast ook medicijnen nodig hebt.
Een gezond eetpatroon met Schijf van Vijf als basis kan helpen je bloeddruk te verlagen. Vul de Schijf van Vijf voor jou en ontdek jouw aanbevolen hoeveelheden. De tips hieronder geven aan waar je vooral op kunt letten.
Tip 3: Drink geen alcohol
Alcohol verhoogt de bloeddruk. Het advies is om geen alcohol te
drinken, of als je toch wilt drinken niet meer dan 1 glas op een dag te
drinken.
sluiten
Meer leefstijltips
Ook voldoende bewegen is belangrijk. Hiermee verlaag je je bloeddruk en verklein je de
kans op hart- en vaatziekten, terwijl veel stil zitten het risico juist verhoogt. Probeer
elke week minimaal 2,5 uur te bewegen en minstens 2 per week bot- en
spierversterkende oefeningen te doen. Ben je ouder dan 65 jaar? Dan is het
advies om daarnaast ook 2 keer per week balansoefeningen te doen. Kijk voor meer informatie en oefeningen op www.allesoversport.nl.
Door niet te roken of te stoppen met roken verminder
je ook het risico op hart- en vaatziekten. Wil je stoppen met roken? Zoek hulp via www.rokeninfo.nl.
Vergoedingen
Heb je een hoge bloeddruk? Dan krijg je vanuit je zorgverzekering een diëtist vergoed. Heb je daarnaast ook overgewicht? Dan kom je ook in aanmerking voor een gecombineerde leefstijlinterventie. Lees hoe het precies zit met vergoedingen voor voedings- en leefstijladvies.