Ga direct naar de inhoud.
Menu
Zoek
Apps en tools

Wat is gezond en lekker broodbeleg?

Gezond broodbeleg maak je met vooral producten die in de Schijf van Vijf staan. Zoals met fruit, groente, peulvruchten en ei. Hieronder delen we recepten die je zelf kunt maken voor op je brood of cracker. Ook vind je op deze pagina meer informatie over kant-en-klaar broodbeleg.
4 verschillende boterhammen met combinatie van beleg 4 verschillende boterhammen met combinaties beleg 4 boterhammen met combinaties beleg 8 halve boterhammen met combinaties beleg 8 halve boterhammen met combinaties beleg
Broodje met bieslookspread, tomaat en balsamico Linzen-curryspread met pompoen Baguette met lente-ui omelet Spicy avocado spread Muhammara Broodje met miso-sesamspread en geraspte bevroren komkommer Broodje zalm met radijs en mierikswortel Bonenspread met salie en citroen Scrambled tofu op toast met tomaat Broodje tonijnsalade met tomaat Hummus
Chocoladepasta met hazelnoten Lemon poppyseed spread Chiajam Vijgenspread met kaneel Red velvet spread Halva-spread met vanille Rode bessen en basilicum boterham Bananenhummus met kardemom Boterham met mangospread
Hoelang kun je zelfgemaakte spreads bewaren?
Zelfgemaakte groentespreads kun je ongeveer 2-3 dagen bewaren in de koelkast. Bewaar het in een potje of bakje met een deksel erop. Doe er eventueel wat citroensap over als je de kleur mooi wilt houden. Invriezen kan ook, dan is de spread nog 3 maanden houdbaar.
sluiten

Gezond broodbeleg

Dit zijn gezonde belegkeuzes die in de Schijf van Vijf staan:

  • Smeerbare halvarine of margarine op elke boterham.
  • Zuivelproducten: 20+ en 30+ kaas, hüttenkäse, zuivelspread light, mozzarella, verse geitenkaas. Harde kaas wordt niet aanbevolen voor kinderen onder de 4 jaar. Bekijk de alternatieven.
  • Ei.
  • 100% notenpasta en 100% pindakaas zonder toegevoegd zout of suiker.
  • Hummus of andere bonenspread met weinig zout en zonder toegevoegd suiker.
  • Vis zoals zalm, regenboogforel of haring.
  • Groente en fruit, zoals tomaat, komkommer, paprika, radijs, rucola, gebakken champignons, gegrilde courgette, avocado, banaan, appel, peer, vijgen en aardbei.

Bekijk ook de video over het kiezen van gezond broodbeleg hieronder.

Welke pindakaas is gezond?

100% pindakaas of notenpasta zonder toegevoegd suiker en zout past in de Schijf van Vijf. Deze soorten zijn dus gezond broodbeleg, ook voor je kind. Aan veel potten pindakaas en notenpasta is zout en suiker toegevoegd. Dat is een minder gezonde keuze.

In pindakaas zit over het algemeen voornamelijk gemalen pinda’s. Pinda’s zijn eigenlijk geen noten, maar peulvruchten. Toch worden pinda’s vanwege hun eigenschappen en samenstelling tot noten gerekend. Het eten van ongezouten noten waaronder pinda’s verlaagt het LDL-cholesterol en verkleint de kans op hartziekten. Deze effecten komen waarschijnlijk doordat er veel onverzadigd vet in noten zit. LDL-cholesterol is niet goed voor de bloedvaten. Lees meer over cholesterol.

Leuk weetje: Nederland is het enige land ter wereld waar het woord ‘kaas’ wordt gebruikt om een spread gemaakt van pinda’s aan te duiden. Toen peanut butter in 1948 in Nederland op de markt kwam, mocht het geen boter heten. Dat was namelijk een beschermde term: alleen roomboter mocht zo heten. Dit om verwarring met margarine te voorkomen. Het werd ‘kaas’ omdat het leek op leverkaas, een product waar ook geen echte kaas in zit.

sluiten

Broodbeleg voor af en toe

Niet al het broodbeleg staat in de Schijf van Vijf. Zoet en hartig beleg is namelijk niet altijd even gezond: er zit soms veel zout, verzadigd vet en/of suiker in. Daarom is het goed om hier niet te vaak voor te kiezen.

Uit deze belegsoorten kun je dagelijks een keer iets kiezen:

  • Salades op brood zoals komkommersalade, selderijsalade
  • (Halva)jam, vruchtenhagel, appelstroop, honing, hagelslag, vlokken

Uit deze belegsoorten kun je wekelijks een keer iets kiezen:

  • Vleeswaren, zoals kipfilet, ham, salami, runderrookvlees
  • Chocoladepasta en kokosbrood
Is appelstroop gezond?

Er wordt wel gezegd dat appelstroop gezond is, omdat er veel ijzer in zit. Maar in appelstroop zit ongeveer 2,5 milligram ijzer per 20 gram, wat je ongeveer op een boterham smeert. Een volwassen man heeft 11 milligram ijzer nodig, een volwassen vrouw die menstrueert 16 milligram. Daarnaast komt het ijzer in appelstroop zit niet van de appels maar van de suikerbieten. In appels zit nauwelijks ijzer.

Het soort ijzer dat in appelstroop zit is non-heemijzer. Je lichaam kan dit minder goed opnemen dan heemijzer, dat alleen in dierlijke producten zit. Tip: als je appelstroop eet, kun je er het beste iets met vitamine C erbij eten. Bijvoorbeeld een kiwi, een schaaltje aardbeien of sinaasappel. Dit zorgt ervoor dat het ijzer beter wordt opgenomen.

Tegenwoordig zijn de meeste appelstropen rinse appelstropen. In rinse appelstropen zit 55 tot 70% suiker. Rinse appelstroop wordt gemaakt van appels en het sap van suikerbieten (beetwortelsap). Vaak zit er in deze appelstroop ongeveer 70% suikerbietsap in en 30% appelsap. Soms zit er zelfs bijna geen appel in. Suikerbietsap is goedkoper en smaakt zoeter: daarom gebruiken fabrikanten het graag. Een boterham met 20 gram appelstroop bevat ongeveer 3 suikerklontjes. Er bestaan ook ‘pure’ appelstropen van alleen appels, maar die zijn in de minderheid. En ze bevatten vaak nauwelijks minder suiker.

Omdat er zoveel suiker in zit, staat appelstroop niet in de Schijf van Vijf. Maar je kunt wel elke dag kiezen voor een boterham met zoet beleg, zoals appelstroop, als je verder gezond eet. In het geval van appelstroop geldt dit als dagkeuze.

sluiten
Hoeveel calorieën zitten er in hagelslag en chocoladepasta?

Een boterham met hagelslag of chocopasta is voor veel kinderen een feestje. Ook sommige volwassenen starten hiermee graag de dag. Af en toe kan dat best, maar dit broodbeleg staat niet in de Schijf van Vijf. Hagelslag en chocoladepasta bevatten veel calorieën, verzadigd vet en suiker.

Hagelslag is een dagkeuze. Dit zijn producten die niet in de Schijf van Vijf staan, maar die je gerust dagelijks kunt kiezen als je daarnaast gezond eet. Chocoladepasta is een weekkeuze, en kun je dus wekelijks weleens kiezen als je het graag eet. Een vuistregel is: je kunt elke dag 3 tot 5 keer wat kleins naast de Schijf van Vijf nemen en elke week 3 keer wat groters.

In de onderstaande tabel zie je hoeveel calorieën, suiker en verzadigd vet in verschillende soorten chocolade broodbeleg zit. De hoeveelheid is voor 1 snee brood (15-20 gram).

Product (voor 1 snee)

Calorieën

(kcal)

Verzadigd vet

(gram)

Suiker

(gram)

Hagelslag puur,

15 gram

67 1,3 9,1

Hagelslag melk,

15 gram

68 1,4 9,7

Chocovlokken melk,

15 gram

68 1,4 10,5

Chocopasta hazelnoot,

20 gram

112 1,8 10

Chocopasta puur,

20 gram

115 2 10

Chocopasta melk,

20 gram

114 1,8 12,2

sluiten