Voedingscentrum.nl maakt gebruik van cookies. Waarom? Lees onze uitleg.
Encyclopedie

De Voedingscentrum Encyclopedie is de kennisbank van het Voedingscentrum. Je vindt er inhoudelijke informatie over allerlei onderwerpen.

Je kunt op 2 manieren zoeken naar onderwerpen in de encyclopedie: via het zoekveld en via het alfabet.

Nieuw
Populair
Alles over afvallen
Op een gezonde manier afvallen met langdurig... Bestel nu € 12,95
Ga naar
 

Flavonoïden

Flavonoïden zijn antioxidanten. Ze zijn van nature aanwezig in plantaardige voedingsmiddelen. Ze geven kleur aan veel groenten en fruit. Flavonoïden zijn geen (essentiële) voedingsstoffen. 

Flavonoïden zouden allerlei positieve effecten op de gezondheid hebben, maar het bewijs hiervoor is onvoldoende. Het kan zijn dat de goede effecten van groente en fruit deels komen door de flavonoïden. Het advies is om veel groente en fruit te eten. 

Het is nog onduidelijk of in hele grote hoeveelheden flavonoïden ook negatieve effecten op de gezondheid kunnen hebben. Daarom worden voedingssupplementen en producten met toegevoegde flavonoïden afgeraden.

Omschrijving

Flavonoïden zijn stoffen die zitten in groente en fruit. Vaak komt de kleur van groente en fruit van de flavonoïden. Ze worden onderverdeeld in flavonolen, catechines (flavanolen), flavonen, flavanonen, anthocyanen en isoflavonen. In onderstaande tabel staan de verschillende flavonoïden en de belangrijkste voedingsmiddelen waarin ze voorkomen.

Flavonoïde subgroep

Belangrijkste soorten

Belangrijkste bronnen*

Flavonolen

Quercetine, myricetine, kaempferol

Uien, peren, appels, broccoli, thee

Catechines (Flavanolen)

Catechine, epigallocatechinegallaat (EGCg)

Rode wijn, zwarte en groene thee, appels, grapefruit, perzik, chocola

Flavanonen

Hesperidine, naringine

Citrus fruit

Flavonen

Apigenine, luteoline, tangeretine

Citrus fruit, kruiden, selderij, paprika

Isoflavonen

Genisteine, daidzeine, glyciteine,

Formononetine, biochanine A

Sojabonen, rode klaver, witte/ bruine bonen, erwten, noten

Anthocyanen

Malvidine, cyanidine, delphinidine

Diverse (rode/blauwe) vruchten, zoals (blauwe) druiven (rode wijn), kersen, bessen

Pro(anto-)cyanidine

Polymere structuren (tannines) van catechine en epicatechine.

Noten, chocola, thee, cranberry, appel

 

* Het zit ook in  producten die hiervan zijn gemaakt, zoals sappen en wijn, afhankelijk van soort en bereidingswijze.

Gezondheidseffecten

Flavonoïden zijn antioxidanten. Lees meer over de gezondheidseffecten van antioxidanten.

Naast de anti-oxidatieve werking zouden flavonoïden ook andere positieve gezondheidseffecten hebben. Het bewijs hiervoor is alleen niet voldoende overtuigend. Maar het kan wel zo zijn dat een deel van de positieve gezondheidseffecten van groente en fruit door de flavonoïden komt. 

De gezondheidseffecten van supplementen met flavonoïden

Als je alleen flavonoïden binnenkrijgt uit de gewone voeding, dan zijn er geen aanwijzingen dat dit negatieve effecten heeft op de gezondheid. Maar flavonoïden zouden wel schadelijk kunnen zijn  bij hoge doseringen. Dit kan gebeuren bij het nemen van voedingssupplementen met flavonoïden en producten met toegevoegde flavonoïden. 

Zo kunnen isoflavonen negatieve effecten hebben bij hoge doseringen via supplementen. Ze hebben een hormonale (oestrogene) werking. Daardoor kan een teveel aan isoflavonen leiden tot een verhoogd risico op borstkanker en DNA schade in de foetale fase. De werkelijke risico’s hiervan zijn nog niet duidelijk. Er zijn hiervoor op dit moment geen harde aanwijzingen uit onderzoek voor deze mogelijk negatieve gezondheidseffecten.

Gezondheidsproblemen met bepaalde medicijnen

Sommige flavonoïden kunnen in combinatie met geneesmiddelen gezondheidsproblemen geven. Een bekend voorbeeld zijn de flavonoïden in grapefruitsap. Mensen die bepaalde medicijnen gebruiken mogen geen grapefruitsap drinken. Dit staat dan op die medicijnen.  

Voedingsadvies

Of de flavonoïden nu wel of niet bijdragen aan de positieve gezondheidseffecten van groente en fruit: het advies is om veel groente en fruit te eten, volgens de Schijf van Vijf.  

Omdat een hoge inname van flavonoïden in de vorm van voedingssupplementen en producten met toegevoegde flavonoïden mogelijk schadelijk is, wordt het afgeraden die te nemen.     

Vernieuwd dieetboek 'Gezond afvallen'

Het dieetboek ‘Gezond afvallen’ staat vol caloriearme recepten, kennis over afvallen en dagmenu’s.