Voedingscentrum.nl maakt gebruik van cookies. Waarom? Lees onze uitleg
Menu van de Week Recept van de dag
Even afkoelen
2 personen
30+ minuten
Ga naar
Encyclopedie

De Voedingscentrum Encyclopedie is de kennisbank van het Voedingscentrum. Je vindt er inhoudelijke informatie over allerlei onderwerpen.

Je kunt op twee manieren zoeken naar onderwerpen in de encyclopedie: via het zoekveld en via het alfabet.

Nieuw
Lekker eten met minder zout
Een praktisch boek voor iedereen die minder... Bestel nu € 9,95
Populair
Gezond eten met de Schijf van Vijf
Geheel vernieuwd! Iedereen weet dat gezond... Bestel nu € 9,95
Ga naar

Moet je extra zout eten als je veel zweet?

Wat denk jij?

Op 'De waarheid op tafel' beantwoorden we veelgehoorde vragen over eten. Zoals deze van Sam: "Ik denk dat je extra zout moet eten als je veel hebt gezweet." Of deze van Karin: "Ik denk dat zeezout gezonder is dan keukenzout." 

Het antwoord

Koffie

Koffie levert vocht aan je lichaam. Koffie zonder suiker en melk bevat geen calorieën, en past daarom in een gezond eetpatroon. 

Koffie bevat cafeïne. Cafeïne kan positieve en negatieve effecten hebben. Gezonde volwassenen kunnen ongeveer 400 milligram cafeïne per dag innemen zonder dat er negatieve effecten te verwachten zijn. Dat komt neer op ongeveer 4 kopjes koffie per dag. Dit advies is niet bedoeld voor mensen die gevoelig zijn voor cafeïne. Personen die lijden aan angstgevoelens kunnen bijvoorbeeld beter minder drinken.

Zwangere vrouwen en vrouwen die borstvoeding geven kunnen beter geen of niet meer dan 1 kopje koffie of ander cafeïnerijk drankje  per dag nemen. Kinderen onder de 13 jaar kunnen beter geen koffie of ander cafeïnerijke drankjes drinken. Jongeren tussen 13 en 18 wordt aangeraden niet meer dan 1 kopje koffie of ander cafeïnerijk drankje per dag te nemen. 

Omschrijving

Koffie zonder suiker en melk past tot en met 4 kopjes per dag in een gezond eetpatroon met de Schijf van Vijf. Tenzij iemand erg gevoelig is voor cafeïne. In koffie met suiker en melk zitten wél calorieën. In 1 kopje koffie met suiker zitten ongeveer 50 kilocalorieën. 

Soorten koffie

Er bestaan verschillende soorten koffie. De smaak hangt af van onder andere de soort koffiebonen, bijvoorbeeld Robusta en Arabica bonen, de kwaliteit van de bonen, het brandproces en hoe fijn de bonen gemalen worden. Ook het zetten van de koffie heeft veel invloed op de smaak. Zo smaakt koffie gezet met een filter heel anders dan koffie uit een percolator of espresso-machine. 

Cafeïne

Koffie bevat de stimulerende stof cafeïne. Hoeveel cafeïne er in koffie zit, hangt af van de soort, de sterkte en de grootte van de kop of mok. In een kop van 125 milliliter koffie, gezet met een papieren filter in een koffiezetapparaat, zit ongeveer 85 milligram cafeïne. 

Gezondheidseffecten

Koffie voorziet je lichaam net als andere dranken van vocht. Een volwassene heeft zo’n 1,5 tot 2 liter per dag aan dranken nodig. 

Ziekten

Het is niet duidelijk of koffie beschermt tegen hart- en vaatziekten. Sommige onderzoeken zeggen van wel, anderen vinden niets. Koffiedrinkers blijken wel een lager risico te hebben op diabetes type 2. Dit is in verschillende studies gevonden.  

Cafeïne

Cafeïne in koffie geeft de meeste gezondheidseffecten. Het kan positieve en negatieve effecten hebben. Kijk voor meer informatie bij cafeïne

Veiligheid

Koffie is veilig om te drinken volgens de voedingsadviezen. Er zitten enkele stoffen in koffie die mogelijk schadelijk kunnen zijn, maar dat is erg onwaarschijnlijk in de hoeveelheden die Nederlanders gemiddeld drinken.

Acrylamide

In koffie zit in kleine hoeveelheden de stof acrylamide. Acrylamide is mogelijk kankerverwekkend voor mensen. Maar dit is niet waarschijnlijk. Kijk voor de gezondheidseffecten bij acrylamide

Cafestol

Koffie die niet met een filter gezet is, zoals Turkse koffie of koffie uit een cafetière, bevat cafestol. Deze stof verhoogt het ‘slechte’ LDL-cholesterolgehalte. Mensen die veel ongefilterde koffie drinken hebben daardoor een iets hoger risico op hart- en vaatziekten. Bij gefilterde koffie blijft deze stof achter in het koffiefilter en heeft het dus geen effect. 

Oplosmiddel bij cafeïnevrije koffie

Cafeïnevrije koffie wordt gemaakt van koffiebonen waaruit vóór het branden de cafeïne is verwijderd. Dat gebeurt met zogeheten organische oplosmiddelen. Het is mogelijk dat resten van het oplosmiddel in de koffie achterblijven. Deze verdwijnen vrijwel helemaal bij het branden van de koffiebonen. Wat dan nog achterblijft in de koffie is zo weinig dat dat geen schadelijke gevolgen heeft. 

Voedingsadvies

Koffie zonder suiker en melk past volgens de adviezen in een gezond eetpatroon met de Schijf van Vijf

Het voedingsadvies voor koffie is gebaseerd op de cafeïne die erin zit. Kijk daarom voor de uitgebreide voedingsadviezen bij cafeïne. In het kort gelden deze adviezen voor koffie:
  • Ongeveer 4 kopjes koffie per dag of minder voor gezonde volwassenen
  • Geen koffie voor kinderen onder de 13
  • Maximaal 1 kopje koffie per dag voor kinderen tussen de 13 en de 18 jaar
  • Zo min mogelijk, en maximaal 1 kopje koffie per dag voor zwangere vrouwen en vrouwen die borstvoeding geven

Cafeïnevrije koffie

Als iemand minder of geen koffie wilt drinken, kan het vervangen worden door cafeïnevrije koffie. Een kopje cafeïnevrije koffie is niet helemaal cafeïnevrij. Het bevat nog 2 tot 4 milligram cafeïne, maar dat is veel minder dan de gemiddeld 85 milligram die in een normaal kopje zit. 

Koffievervangers

In koffievervangers, zoals Bambu, zit helemaal geen cafeïne. Meestal zijn ze gemaakt van geroosterde en gemalen cichoreiwortel, eventueel met zetmeelstroop, geroosterd voorgekiemd graan of mengsels van deze grondstoffen. Soms worden er ook granen, vijgen, noten, peulvruchten en gebrande suiker aan toegevoegd. Koffievervangers hebben een eigen smaak, die niet te vergelijken is met 'echte' koffie.

Duurzaamheidsaspecten

Diverse koffiesoorten worden op de markt gebracht volgens de normen van eerlijke handel. Eerlijke handel zorgt ervoor dat boeren uit arme landen een eerlijke prijs krijgen voor hun product. Deze koffie is herkenbaar aan het keurmerk Fairtrade Max Havelaar

De keurmerken UTZ Certified en Rainforest Alliance houden ook rekening met de arbeidsomstandigheden.

Voedingskenmerken

Voedingswaarden
Gegevens per 100 g / ml (bron: NEVO)
Energie
Energiewaarde in kJ5 kJ
Energiewaarde in kcal1 kcal
Vet
Vet totaal0,0 g
Vetzuur
Vetzuren verzadigd0,0 g
Vetzuren trans0,0 g
Vetzuren enkelvoudig onverzadigd cis0,0 g
Vetzuren meervoudig onverzadigd0,0 g
Vetzuren n-3 meervoudig onverzadigd cis0,0 g
Vetzuren n-6 meervoudig onverzadigd cis0,0 g
Linolzuur0,0 g
ALA0,00 g
EPA0,00 g
DHA0,00 g
Vezel
Voedingsvezel0,0 g
Eiwit
Eiwit totaal0 g
Eiwit plantaardig0 g
Vitamines
Vitamine B20,01 mg
Vitamine C0 mg
Retinol act equivalent0 µg
Vitamine D0,0 µg
Vitamine E0,0 mg
Vitamine B10,01 mg
Vitamine B120,00 µg
Vitamine B60,000 mg
Folaat equivalenten0,0 µg
Nicotinezuur0,4 mg
Beta-caroteen0 µg
Overigen
Alcohol0 g
Water99 g
Cholesterol0,0 mg
Koolhydraten
Koolhydraten0,1 g
Polyolen0,00 g
Mono- en disacchariden0,1 g
Polysacchariden0,0 g
Natrium/zout
Natrium0,001 g
Zout0,003 g
Mineralen
Kalium78 mg
Magnesium6 mg
Calcium4 mg
Fosfor0 mg
IJzer0,2 mg
Selenium0 µg
Jodium0 µg
Koper0,01 mg
Zink0,01 mg
sluit venster
Informatie over bewaren, bereiden en duurzaam eten
Duurzaamheid
Klimaatbelasting
1 = 100 gram CO2-eq
Watergebruik
1 = 120 liter water
Landgebruik
1 = 1 m2
sluit venster