Voedingscentrum.nl maakt gebruik van cookies. Waarom? Lees onze uitleg.
Encyclopedie

De Voedingscentrum Encyclopedie is de kennisbank van het Voedingscentrum. Je vindt er inhoudelijke informatie over allerlei onderwerpen.

Je kunt op 2 manieren zoeken naar onderwerpen in de encyclopedie: via het zoekveld en via het alfabet.

Nieuw
Populair
Ga naar
 

Is er verband tussen weinig slapen en overgewicht?

26 september 2015

Als je te weinig slaapt, voel je je waarschijnlijk niet uitgerust. Er zijn aanwijzingen dat je van te weinig slapen zorgt dat je meer gaat eten en dat je aankomt. Het Voedingscentrum zet de onderzoeksresultaten over slapen en overgewicht op een rijtje.

slapen en overgewichtEen aantal studies bij volwassenen heeft gevonden dat mensen die kort (minder dan 5 uur) slapen meer aankomen dan mensen die langer slapen. In sommige onderzoeken kwamen ook de mensen die lang (meer dan 9 uur) slapen meer aan. Er zijn daarnaast studies die geen verband vinden tussen de duur van de slaap en hoeveel deze mensen aankomen.

Bij kinderen en jongeren is vaker gevonden dat korte slaap verband houdt met een stijging in gewicht. Mogelijk spelen veel tv-kijken en computeren hierin een rol.

De bovengenoemde onderzoeken zijn zogenoemde observationele studies. Omdat bij deze studies vaak uit wordt gegaan van aantal uren slaap en lichaamsgewicht die door de proefpersonen zelf worden gerapporteerd zijn de resultaten minder betrouwbaar dan bij onderzoeken die gecontroleerd en in een laboratorium worden uitgevoerd.

Gecontroleerde onderzoeken

Onlangs is er een meta-analyse (overzichtsstudie) gepubliceerd van gecontroleerde slaaponderzoeken bij volwassenen, die wel in een laboratorium zijn uitgevoerd. Hieruit bleek dat kort slapen ervoor zorgde dat proefpersonen meer gingen eten, grotere porties kozen en meer honger hadden. In deze onderzoeken werden geen effect van kort slapen gevonden op lichaamsgewicht.

Deze onderzoeken duurden vaak kort, een paar dagen tot een paar weken. Het is niet bekend hoe lang het effect op de hoeveelheid die proefpersonen aten aanhoudt en of op langere termijn er wel effect op lichaamsgewicht te zien zijn.

Ook werden in deze onderzoeken gekeken naar energiegebruik en hormonen (ghreline en leptine) die te maken hebben met meer eten en aankomen, om te zien of dat kan verklaren waarom mensen aankomen door te weinig slapen. Maar in deze meta-analyse werd er geen effect gevonden van slaap hierop.

Slaapgebrek als gevolg van overgewicht

Bij meer dan 40% van de mensen met een Body Mass Index (BMI) hoger dan 30 komt slaapapneu voor. De mensen hebben obesitas, oftewel ernstig overgewicht. Bij slaapapneu komt de ademhaling tijdens de slaap herhaaldelijk ten minste 10 seconden tot stilstand. Overgewicht kan slaapapneu veroorzaken als het ademhalen wordt bemoeilijkt door vetweefsel rond de borstkas. Slaapapneu leidt tot slecht slapen met als gevolg slaperigheid overdag. En dat kan vervolgens leiden tot meer eten en nog meer overgewicht.

Conclusie

Kortom, er zijn aanwijzingen dat weinig slapen invloed kan hebben op je eetlust en wellicht daardoor op je lichaamsgewicht. De onderzoeken die tot nu toe gedaan zijn geven hiervoor nog geen precieze verklaring.
Meld je aan voor onze nieuwsbrief

Ontvang elke 2 weken tips en nieuwtjes over gezond, duurzaam en veilig eten in je mailbox.