Voedingscentrum.nl maakt gebruik van cookies. Waarom? Lees onze uitleg. Je kunt de webanalyse cookies instellingen aanpassen.
Menu van de Week Recept van de dag
Makkelijk en snel op tafel
2 personen
0-15 minuten
Ga naar
Encyclopedie

De Voedingscentrum Encyclopedie is de kennisbank van het Voedingscentrum. Je vindt er inhoudelijke informatie over allerlei onderwerpen.

Je kunt op 2 manieren zoeken naar onderwerpen in de encyclopedie: via het zoekveld en via het alfabet.

Nieuw
Kookboek Groente
Groenten zijn prachtige producten uit de... Bestel nu € 12,95
Populair
Alles over afvallen
Afvallen zonder dieet is de beste manier... Bestel nu € 9,95
Ga naar
 

‘Schoolkantines gezonder met begeleiding’

24 augustus 2017
De Richtlijnen Gezondere Kantines van het Voedingscentrum worden beter geïmplementeerd als scholen daarbij begeleid worden. Dat blijkt uit een onderzoek van de Vrije Universiteit Amsterdam (VU). Met de Richtlijnen kan het aanbod van schoolkantines gezonder gemaakt worden, zodat jongeren makkelijker gezond kunnen kiezen.  

Onderzoek

De VU heeft met dit onderzoek, in samenwerking met het Voedingscentrum, zowel de aanpak van het Programma De Gezonde Schoolkantine als de nieuwe Richtlijnen in de dagelijkse praktijk geëvalueerd, om een strategie te ontwikkelen voor de verdere implementatie van de Richtlijnen. In totaal namen 20 scholen deel aan het onderzoek. Vooraf werden kantinebeheerders, schooldirecteuren, cateraars, GGD professionals, JOGG en experts uit beleid en wetenschap gevraagd naar hun ervaringen met de Richtlijnen Gezondere Kantines en hun ideeën voor hulpmiddelen om de Richtlijnen op scholen te implementeren. Tien scholen kregen begeleiding en hulpmiddelen van het Voedingscentrum aangeboden, zoals een adviesgesprek en een rapportage met aanbevelingen hoe zij hun kantine gezonder konden maken. Ook werd met de online tool “de Kantinescan” inzicht gegeven hoe gezond hun kantine is. De andere 10 scholen kregen eveneens de Richtlijnen en de Kantinescan aangeboden, maar zij dienden deze zonder hulp te implementeren. De twee groepen scholen zijn vervolgens met elkaar vergeleken. 

Resultaten

Bij de scholen die begeleiding en tools kregen werd het aanbod van producten op de balie van de kantine gezonder dan bij de scholen die geen begeleiding kregen. In de begeleide scholen steeg het gemiddelde percentage gezondere producten van 46% naar 77%, terwijl dit percentage in de controle scholen van 50% naar 60% ging. Ook verbeterde de uitstraling in de kantines die ondersteuning kregen, bijvoorbeeld door het opvallend plaatsen van gezonde producten, zodat deze meer in het zicht staan. Betrokkenen zijn positief over het adviesgesprek en -rapport, een betrokken zorgcoördinator zegt: “Het adviesrapport beschrijft wat er van ons verwacht wordt, zodat wij de te nemen stappen kunnen voorbereiden.” Voorts zijn de meewerkende scholen positief over de volgende hulpmiddelen:

  • de  Kantinescan
  • een adviesgesprek en –rapport door de  Schoolkantine Brigade
  • een samenvatting van wat de leerlingen vinden van het aanbod en uitstraling en graag zelf willen zien in hun kantine
  • voorbeelden van gezondheidsbeleid, gezonde kantine uitstraling en producten voor in de kantine 

Carry Renders, Vrije Universiteit Amsterdam: “Dit onderzoek onderschrijft dat ondersteuning niet alleen gewenst, maar ook noodzakelijk blijkt te zijn voor een goede implementatie van de Richtlijnen Gezondere Kantines op scholen.”

Heleen Schuit, Voedingscentrum: “Wij voelen ons gesterkt in onze aanpak om deze begeleiding te blijven bieden, want álle scholen en leerlingen verdienen wat ons betreft een gezonde kantine.”



Hoe verder?

Ongeveer één derde van de scholen in Nederland heeft een Schoolkantine Schaal verdiend, omdat zij voldoen aan de (oude en/of nieuwe) Richtlijnen. Om de Richtlijnen breder te implementeren is het belangrijk om de begeleiding inclusief de hulpmiddelen actief bij scholen te blijven aanbieden. Daarbij is het belangrijk om meerdere mensen binnen school (zoals schoolmanagement, kantinebeheerder/cateraar, leerlingen, docenten en ouders) en buiten de school (zoals JOGG, GGD, Gezonde School en Voedingscentrum) te betrekken, hen tijdig en duidelijk te informeren over aanpassingen in voedingsadviezen en -beleid en te zorgen dat de gezonde schoolkantine op de agenda blijft.

Wat het effect is van het implementeren van de Richtlijnen op het aankoopgedrag van leerlingen wordt nog nader onderzocht. Ook zijn steeds meer sportkantines en bedrijfsrestaurants aan de slag met de Richtlijnen, voor hen zijn deze onderzoeksresultaten ook interessant.

Over de Richtlijnen Gezondere kantines

Met het Programma De Gezonde Schoolkantine ondersteunt het Voedingscentrum scholen (vo en mbo) al ruim 10 jaar bij het gezonder maken van hun kantine, onder meer door ze op maat te adviseren. In 2014 zijn de Richtlijnen Gezondere Kantines ontwikkeld met criteria voor schoolkantines, sportkantines en bedrijfsrestaurants. Zo beschrijven deze Richtlijnen onder meer dat er vooral gezonde producten zoals groente, fruit en water worden aangeboden in de kantine. Ook factoren die van invloed zijn op het keuzegedrag van scholieren, zoals de uitstraling en de plaatsing van producten komen aan de orde.

Lees de samenvatting van het onderzoek.
Lees hier meer over het  Programma de Gezonde Schoolkantine
Nieuw kookboek: Vandaag vegetarisch

'Vandaag vegetarisch' inspireert om eten op een nieuwe manier te benaderen. Steeds meer mensen eten minder of geen vlees. In dit kookboek vind je recepten op basis van peulvruchten, soja, ei, noten en vleesvervangers.