Voedingscentrum.nl maakt gebruik van cookies. Waarom? Lees onze uitleg. Je kunt de webanalyse cookies instellingen aanpassen.
Menu van de Week Recept van de dag
Bonen in de hoofdrol
2 personen
15-30 minuten
Ga naar
Encyclopedie

De Voedingscentrum Encyclopedie is de kennisbank van het Voedingscentrum. Je vindt er inhoudelijke informatie over allerlei onderwerpen.

Je kunt op 2 manieren zoeken naar onderwerpen in de encyclopedie: via het zoekveld en via het alfabet.

Nieuw
Kookboek Groente
Groenten zijn prachtige producten uit de... Bestel nu € 12,95
Populair
Alles over afvallen
Afvallen zonder dieet is de beste manier... Bestel nu € 9,95
Ga naar
 

Onderzoek over melk uitgelegd

31 oktober 2014
Het rouleerde in de media: meer dan 3 glazen melk per dag zou leiden tot een groter risico op vroegtijdige dood en botbreuken. Dat was de conclusie uit een groot Zweeds onderzoek. De onderzoekers geven zelf al aan dat er meer onderzoek nodig is voordat harde conclusies getrokken kunnen worden.
Vrouwen uit het onderzoek die meer dan 3 glazen koemelk per dag dronken (gemiddeld 680 milliliter) hadden een groter risico om vroegtijdig te overlijden en een groter risico op botbreuken. Het effect van meer dan 3 glazen per dag op het risico op sterfte bij mannen (gemiddeld 830 milliliter), was minder duidelijk. Bij mannen werd er ook geen effect op botbreuken gevonden.

Omgekeerd effect bij het eten van yoghurt en kaas

De onderzoekers geven verder aan dat meer kaas en gefermenteerde melkproducten (zoals yoghurt) eten, het risico op voortijdig sterven en botbreuken bij vrouwen juist zou verminderen.

Over het onderzoek

Het onderzoek werd uitgevoerd in een groep van 61.433 vrouwen (39-74 jaar) en in een groep van 45.339 mannen (45-79 jaar). Aan het begin van het onderzoek vulden de deelnemers vragenlijsten in over voeding en leefstijl. De onderzoekers volgden de vrouwen 20 jaar en de mannen 11 jaar. Zij bekeken vervolgens de relatie tussen het drinken van melk met sterfte en met botbreuken.  

Beperkingen van het onderzoek

De onderzoekers geven zelf al aan dat de resultaten met voorzichtigheid geïnterpreteerd moeten worden. Voordat er harde conclusies getrokken kunnen worden, is er meer en ander soort onderzoek nodig. Het gaat namelijk om een observationele studie. In dit soort onderzoek is het niet mogelijk om een oorzaak-gevolg verband te leggen tussen bepaalde voeding en de uitkomsten van de studie. Er is gekeken naar de relatie tussen melk en sterfte, maar andere factoren kunnen ook een effect hebben. Het is bijvoorbeeld goed mogelijk dat mensen die weten dat ze een grotere kans hebben op botbreuken, al meer melk drinken. Daarmee wordt in dit soort onderzoeken geen rekening gehouden. 

Eén onderzoek tussen velen

Het Zweedse onderzoek is goed uitgevoerd onder veel proefpersonen. Toch blijft het één onderzoek, dat geplaatst moet worden in het geheel van onderzoeken. In 2011 zijn er 2 meta-analyses gepubliceerd. In een meta-analyse trekken onderzoekers conclusies over een onderwerp op basis van een evaluatie van alle betrouwbare studies tot dan toe. Uit een meta-analyse van 17 studies bleek dat er geen relatie bestaat tussen melk en overlijdensrisico [artikel: Soedamah et al. AJCN 2011]. Een andere meta-analyse van 6 studies liet zien dat er geen relatie is tussen melk en het risico op heupfracturen bij vrouwen [artikel: Bischoff-Ferrari et al. JBMR 2011].

Dit nieuwe Zweedse onderzoek moet nog worden meegewogen in zo’n meta-analyse. Als na zo’n meta-analyse blijkt dat de zuivelaanbevelingen aangepast zouden moeten worden, dan zal het Voedingscentrum dat opnemen in haar adviezen.

De adviezen van het Voedingscentrum

Melk en melkproducten zijn een goede manier om genoeg calcium binnen te krijgen. Calcium is belangrijk voor een goede botgezondheid en het voorkomen van botbreuken. Zuivel levert bovendien eiwitten en de vitamines B2 en B12. Het Voedingscentrum adviseert om afhankelijk van leeftijd en geslacht 450 tot 650 milliliter zuivel (melk, yoghurt of kwark) per dag te nemen. Dit ligt onder de hoeveelheid die gemiddeld werd gedronken in de groep van meer dan 3 glazen in het Zweedse onderzoek. 

Daarbij adviseert het Voedingscentrum om te kiezen voor magere varianten, zoals magere melk of -yoghurt. Deze bevatten evenveel calcium als 'gewone' varianten, maar minder verzadigd vet. Er zijn er ook andere manieren om genoeg calcium binnen te krijgen. Zo kun je kiezen voor een sojadrank met toegevoegd calcium.
Nieuw kookboek: Vandaag vegetarisch

'Vandaag vegetarisch' inspireert om eten op een nieuwe manier te benaderen. Steeds meer mensen eten minder of geen vlees. In dit kookboek vind je recepten op basis van peulvruchten, soja, ei, noten en vleesvervangers.