’Met preventie is de afgelopen 150 jaar enorme gezondheidwinst geboekt. Dankzij maatregelen die voorkómen dat mensen ziek worden, en maatregelen waarmee ziekten in een vroeg stadium worden opgespoord en behandeld, zijn veel ziekten en aandoeningen spectaculair teruggedrongen waardoor ook de sterftecijfers zijn gedaald en de levensverwachting met vele jaren is toegenomen.’
(Bron: Successen van preventie 1970-2010 onder redactie van J.P. Mackenbach, Rotterdam 2011).
Een hele belangrijke en effectieve collectieve preventiemaatregel was de aanleg van drinkwaterleidingen en riolering, zo’n 150 jaar geleden. Aan het begin van de 19de eeuw werd bovendien een start gemaakt met het bestrijden van infectieziekten door inentingen en werden arbeidsomstandigheden flink verbeterd. Voorbeelden van preventieopbrengst door voeding:
| Voorlichting Schijf van Vijf |
Vitaminetekort verdwenen |
| Extra toediening jodium |
De ziekte krop komt nauwelijks meer voor |
| Extra toediening fluoride |
Zeer weinig tandcariës |
| Vitamine D profylaxe |
De ziekte rachitis komt niet meer voor |
| Extra toediening foliumzuur |
Reductie aantal open ruggetjes bij baby's |
| Hygiëne Richtlijnen |
Sterke daling voedselvergiftigingen |
| Richtlijnen Goede Voeding - verzadigd vet |
Consumptie verzadigd vet gedaald |
Langer en beter leven kan door aanpassingen in je voeding
De belangrijkste dingen die mensen kunnen doen om hun gezondheid te verbeteren zijn gezonder eten en stoppen met roken. Roken is met 13% van de ziektelast het belangrijkste probleem voor de volksgezondheid. Op de voet gevolgd door overgewicht, dat verantwoordelijk is voor 10% van de totale ziektelast.
Jaarlijks leiden overgewicht en ongunstige voedingssamenstelling elk afzonderlijk tot 40.000 nieuwe gevallen aan ouderdomsdiabetes, hart- en vaatziekten en kanker. Met de dood als gevolg: 10% van de jaarlijkse sterfte in Nederland wordt veroorzaakt door een ongezonde samenstelling van de voeding, 5% door overgewicht.
Met gezonde voeding is gezondheidswinst te halen
Gezonde voeding en een gezond lichaamsgewicht leidt tot een betere kwaliteit van leven. Het Voedingscentrum voert daarom de volgende missie: ‘Het Voedingscentrum informeert consumenten over- en stimuleert hen tot een gezonde en meer duurzame voedselkeuze.’
Het Voedingscentrum wil dat mensen zelf in staat zijn om hun gezondheid vorm te geven, zelf te kiezen voor gezond eten in een omgeving die deze gezonde keuze bevordert. De meeste gezondheidswinst is te behalen door:
- Mogelijk maken om de eigen verantwoordelijkheid te kunnen nemen
- Extra aandacht voor het weerbaar maken van de jeugd
- Een gezondere omgeving creëren
Om dat mogelijk te maken biedt het Voedingscentrum de volgende activiteiten:
- Willen is kunnen: objectieve en betrouwbare informatie voor mensen die zelf aan de slag willen met gezond (en veilig en duurzaam) eten.
- De gezonde schoolkantine: brigade en interventie pakket voor het middelbaar en voortgezet onderwijs.
- De gezonde keuze de gemakkelijke keuze: stimulering verbetering productaanbod.
- Elke week telt: borstvoeding.
- Jong geleerd oud gedaan: peuters.
- Zien eten doet eten: de brede school en eten.
| 1. Informatie |
Willen is kunnen. Objectieve en betrouwbare informatie voor mensen die hun eigen verantwoordelijkheid nemen en zelf aan de slag willen gaan. Tevens ter ondersteuning van intermediairen - lokaal en regionaal – die de consument daarbij helpt en als multiplier functioneert. De Schijf van Vijf en Het Nieuwe Eten zijn voorbeelden van concrete hulpmiddelen (laagdrempelig, uniform en maatwerk). Praktische informatie en hulp wordt geboden door middel van de website, online testen, boekenreeks, sociale media, etc. |
| 2. Schoolkantine |
Volgens de motie Vendrik moeten in 2015 alle scholen van voortgezet en middelbaar onderwijs een gezonde schoolkantine hebben. Verbeteren van het aanbod door een brigade die scholen bezoekt en helpt met onze gecertificeerde interventie 'De Gezonde Schoolkantine'. Een jaarlijkse publicatie met het overzicht van scholen met een gezonde kantine die ouders kunnen helpen bij het bepalen van de schoolkeuze. |
| 3. Productaanbod |
Maak de gezonde keuze de gemakkelijke keuze. Creëer een gezonde omgeving. Stimuleren van industrie, handel en horeca tot het verbeteren van hun productaanbod. Concrete middelen om producenten te beïnvloeden zijn de vakopleidingen, jaarprijs, congressen en het delen van kennis. |
| 4. Borstvoeding |
Iedere week langer borstvoeding geeft gezondheidswinst bij kinderen nu, en op latere leeftijd. Samenwerken op platform Borstvoeding om hierover informatie te verspreiden. Concrete acties om de (werk)omgeving borstvoedingsvriendelijker te maken, zoals onder andere het bewerken van de sociale norm. |
| 5. Peuters |
Jong geleerd, oud gedaan. Smaak leer je met iedere hap. Benaderen van ouders via intermediairs, zoals jeugdgezondheidszorg, consultatiebureaus, centra voor jeugd en gezin en peuterspeelzalen. Ouders helpen om peuters een gezonde start te geven. Met de nadruk op het geven van het gezonde voorbeeld, het eten aan tafel, e.d. Direct en indirect opvoedondersteuning aan ouders. |
Bovenstaand aanbod vormt de basis voor onze plannen in 2012 e.v. jaren. De activiteiten werken we uit en we zoeken hiervoor draagvlak en financiering.